Precyzyjna interpretacja modelu GVDV w ochronie winorośli przed mączniakiem rzekomym

W profesjonalnej ochronie roślin zwalczanie mączniaka rzekomego winorośli w oparciu wyłącznie o wskazania pozyskiwane z dedykowanych stacji meteorologicznych,z zaimplementowanymi modelami chorobowymi, bez prowadzenia stosownej profilaktyki, wiąże się z dużym ryzykiem niepowodzenia. Wynika to w dużej mierze z faktu, że modele chorobowe opierają się o analizy “post factum” czyli pokazują moment infekcji oraz tempo inkubacji w momencie, kiedy już doszło do procesu infekcyjnego. Może pewnym wyjątkiem jest tutaj pierwszy etap interpretacji w modelu[10:10:24]. Moment infekcji stanowi już wskazanie do stosowania środków interwencyjnych, penetrujących tkanki o działaniu wgłębnym bądź układowym, ale ich użycie wyłącznie na podstawie wskazań ze stacji może wiązać się z słabszą skutecznością wynikającą chociażby z przebiegu pogody, kiedy to warunki uniemożliwiają terminowe wykonanie zabiegu do 2-3 dni po infekcji.

Punkt rosy - istotny czynnik ryzyka utajonych infekcji kwiatów winorośli dokonywanych przez szarą pleśń

Monitorowanie rozwoju szarej pleśni na winorośli stanowi duże wyzwanie z uwagi na wysoce polifagiczny charakter tego grzyba jak również z uwagi na zdolność infekowania różnych tkanek jak kwiaty, liście, pędy czy jagody, co silnie utrudnia wdrażanie jednolitego systemu interpretacji modelu chorobowego. Powszechnie stosowany system śledzenia rozwoju infekcji opiera się przede wszystkim na analizowaniu zależności pomiędzy długością okresu trwałego zwilżenia tkanek w relacji do temperatury. Relacje takie są jednak możliwe w dużej mierze dzięki implementacji wyników pozyskiwanych dzięki stosowaniu tzw. „sztucznego liścia , którego wskazania nie zawsze dokładnie odzwierciedlają okres zwilżenia różnych organów roślin. W ograniczony sposób może to  mieć zastosowanie chociażby do tych infekcji, które pojawiają się w trakcie kwitnienia, kiedy to modele nie zawsze będą precyzyjnie wskazywały na rzeczywiste terminy infekcji.

Ustalanie terminu pierwszego zabiegu na mączniaka rzekomego winorośli w systemie [10:10:24]

Wdrażanie skutecznej ochrony winorośli przed mączniakiem rzekomym jest w dużej mierze uzależnione od właściwego poziomu kontroli infekcji pierwotnej. Stąd, niezależnie od stosowanych systemów zwalczania zawsze podkreśla się niezmiernie istotną wagę terminu pierwszej aplikacji w sezonie. Ponieważ patogen rozwija się niewiarygodnie szybko, w okresie infekcji wtórnej, zwalczanie choroby dopiero w trakcie jej dynamicznej eksplozji staje się już niezwykle trudne. Ponadto choroba rozwija się bardzo szybko w okresie wilgotnej i deszczowej pogody, kiedy to zastosowanie środków interwencyjnych, już chociażby z technicznego punktu widzenia, może być niewykonalne.

Strategia zwalczania szarej pleśni truskawki

Szara pleśń to jedna z najważniejszych i najbardziej niszczycielskich chorób truskawki w Polsce. W sprzyjających warunkach może powodować duże straty widoczne bezpośrednio na polu w trakcie wegetacji jak i później, w okresie przechowywania i transportu. Najważniejszym okresem dla ochrony jest pora kwitnienia, kiedy to regularnie powinno wykonywać się zabiegi chemiczne.

Szara pleśń nie jest bardzo aktywnym patogenem. Infekuje przede wszystkim starzejące się organy, jak kwiaty oraz dojrzewające owoce. Porażenie kwiatów ma znaczenie szczególne ponieważ prowadzi do tzw. „infekcji utajonych”, gdzie przez pewien okres czasu, aż do momentu kiedy w owocach zaczyna wzrastać poziom cukru, nie obserwuje się żadnych objawów choroby.

Systemy wspomagania decyzji w ochronie naci marchwi przed alternariozą

Alternarioza naci marchwi (wywoływana przez grzyb Alternaria dauci) to jedna z najgroźniejszych chorób grzybowych marchwi, która atakuje liście oraz ogonki liściowe, prowadząc do ich przedwczesnego zamierania i znacznego spadku plonu korzeni. Najbardziej dogodne warunki dla jej występowania alternariozy się w sierpniu i we wrześniu, kiedy to zagęszczające się wraz ze wzrostem liści plantacje stwarzają mikroklimat sprzyjający występowaniu tej choroby. Jeżeli rośliny osiągną fazę umożliwiającą infekcję, co dla później wysiewanych odmian można zaobserwować już po 30 dniach od siewu, pierwsze zarodniki grzyba infekują je z resztek pożniwnych, na których grzyb może przetrwać nawet 3–4 lat.

Strategia zwalczania wciornastków w uprawie roślin ozdobnych pod osłonami

Wciornastki to jedne z najtrudniejszych do zwalczenia szkodników w uprawie roślin ozdobnych pod osłonami. Z uwagi na ich bardzo małe (0,5 – 2 mm) rozmiary, które sprawiają, że wciornastki narażone są na bardzo szybkie odwodnienie, wiele gatunków tych owadów znajduje doskonałe warunki do rozwoju w wilgotnych i ciepłych szklarniach. Z tego samego powodu owady są bardzo ruchliwe. W poszukiwaniu wilgoci muszą stale wędrować po roślinach aby regularnie uzupełniać płyny swojego ciała. Dzięki wyjątkowo smukłej sylwetce wciornastki dostają się do miejsc trudno dostępnych dla insektycydów. W szczególności dotyczy wciornastka zachodniego i wciornastka tytoniowca, które preferują żerowanie na kwiatach i pąkach. 

Występowanie grzybów rodzaju Stemphylium i Alternaria na cebuli

Grzyby z rodzaju Alternaria i Stemphylium to obok mączniaka rzekomego jedne z najbardziej destrukcyjnych patogenów liści cebuli. Ich obecność jest notowana we wszystkich większych rejonach uprawy cebuli na świecie. W gorącym klimacie straty plonu mogą dochodzić nawet do 80-90%. Objawy powodowane przez obydwa grzyby są na cebuli są łudząco podobne. Pomimo, że do ich zwalczania również używa się bardzo podobnych fungicydów poprawna identyfikacja ma tu ogromne znaczenie. W powszechnej opinii producentów na całym świecie porażenie plantacji przez Stemphylium może być znacznie bardziej destrukcyjne i z reguły wymaga bardziej restrykcyjnego programu ochrony, gdzie liczba wykonywanych zabiegów w sezonie jest większa, a odstępy pomiędzy zabiegami krótsze.

Monitoring i zwalczanie ziemiórek

Skuteczne zwalczanie ziemiórek jest utrudnione z powodu niskich lotów dorosłych much tuż nad powierzchnią podłoża, nieprzerwanie nakładających się na siebie różnych pokoleń oraz krótkiego cyklu życiowego. Aby skutecznie uniknąć problemu konieczne jest wprowadzenie systemu wczesnej kontroli, i nie czekanie do rozwinięcia się licznej populacji. Strategie zwalczania muszą uwzględniać monitorowanie populacji oraz zalecenia agrotechniczne. O ile walka biologiczna może być skutecznie prowadzona przeciwko ziemiórkom, o tyle jej efektywność w ograniczaniu populacji brzegówek jest niewielka.

Strategia zwalczania mączlika szklarniowego

Mączliki są rozprzestrzenione głównie w krajach tropikalnych i subtropikalnych. W Europie Środkowej, w tym i w Polsce, rozpoznano niewiele bo ok. 20 gatunków . Jak dotąd stanowią one stosunkowo mało zbadaną grupę stawonogów. Wśród owadów żerujących poza obiektami zamkniętymi za szkodliwe uważa się Aleurochiton aceris, który może powodować przedwczesne usychanie i opadanie liści klonu zwyczajnego oraz sporadycznie, mączlik różanecznikowy (Dialeurodes chittendeni) powodujący mozaikowate przebarwienia liści przede wszystkim na różaneczniku kaukaskim i katawbijskim. Tymczasem dwa gatunki tj: mączlik szklarniowy (Trialeurodes vaporariorum Westw.) oraz mączlik ostroskrzydły (Bemisia tabaci Gen.), które żerują na warzywach i roślinach ozdobnych produkowanych pod osłonami, są uważane za groźne szkodniki roślin w produkcji ogrodniczej. 

Strategia zwalczania szarej pleśni na pelargonii

Pelargonia (Pelargonium spp.) należy do roślin bardzo wrażliwych na infekcje wywoływaną przez szarą pleśń (Botrytis cinerea).  Pod osłonami, szczególnie dotkliwe straty odnotowuje się w produkcji wegetatywnie rozmnażanych sadzonek P. × hortorum L. H. Bailey. Dla uzyskania zwartego pokroju i umożliwienia sadzonkom wykształcenia wielu pędów, podczas ukorzeniania, rosnące blisko siebie rośliny są traktowane odpowiednimi regulatorami wzrostu.  W konsekwencji niżej położone liście, ze względu na utrzymującą się w dolnej części rośliny dużą wilgotność powietrza i równocześnie silny niedostatek światła, łatwo ulegają infekcji. W ten sposób rozpoczyna się proces chorobowy. Co więcej rośliny mateczne, ranione podczas pobierania sadzonek, stosunkowo często są porażane właśnie w miejscu cięcia, skąd grzybnia rozprzestrzenia się dalej wzdłuż pędu.

Główne założenia strategi ochrony winorośli przed mączniakiem prawdziwym

Duże znaczenie w ograniczaniu epidemii mączniaka prawdziwego a tym samym w redukcji ilości stosowanych zabiegów chemicznych mają różne metody agrotechniczne takie jak: właściwe prowadzenie roślin, redukcja zacienienia, optymalizacja nawożenia azotowego oraz usuwanie pędów („flag shoots”) z zainfekowanych pąków. Właściwe prowadzenie roślin poprzez utrzymywanie ich poprawnej struktury wpływa na zwiększenie przepływu powietrza pomiędzy krzewami a tym samym ogranicza nadmierną wilgoć na plantacji. Ułatwiony zostaje również dostęp cieczy roboczej do wszystkich liści oraz do gron podczas wykonywania zabiegów chemicznych. Ponieważ promieniowanie UV zmniejsza wrażliwość winorośli na mączniaka prawdziwego każde zwiększenie ekspozycji wszystkich partii roślin na słońce utrudnia epidemiczny rozwój patogena. Można to realizować poprzez redukcję zacienienia, odpowiednie skracanie pędów bądź mechaniczne lub maszynowe usuwanie liści oraz ograniczenie nawożenia azotowego

Metoda "parasola" w zwalczaniu białej plamistości truskawki

Badania prowadzone w Kanadzie nad zwalczaniem białej plamistości truskawki doprowadziły do wdrażania systemu ochrony na zasadzie tzw. “parasola”. Zarodniki tego grzyba są gotowe do infekcji już w temperaturze średniodobowej bliskiej 5⁰C, natomiast infekcja zazwyczaj rozpoczyna się w temp ok 10⁰C, ale okres inkubacji, kiedy jeszcze nie obserwuje się objawów chorobowych jest dość długi i może trwać od 15 do nawet 30 dni. Porażane są wyłącznie młode liście w początkowym okresie ich rozwoju, kiedy to posiadają dużą zdolność retencji wody znacznie ułatwiającą infekcję. Rośliny są infekowane przede wszystkim przez aparaty szparkowe po dolnej stronie liści. 

Ziemiórki i brzegówki - opis problemu

Ziemiórki są to owady należące do rzędu muchówek, rodziny ziemiórkowatych (Sciaridae), do której to zalicza się kilka rodzajów w tym Bradysia, Lycorieura i Sciara. Niektóre z nich są poważnymi szkodnikami w uprawie roślin ozdobnych pod osłonami, a zdecydowanie najczęstszy problem stanowi Bradysia paupera czyli tzw. gnusz. Wizualnie ziemiórki przypominają małe muchy, które zwykle można dostrzec w produkcji szklarniowej na powierzchni podłoży, w pobliżu uprawianych roślin. Owady te są uważane za uciążliwe szkodniki, szczególnie, że na wielu gatunkach roślin ozdobnych, mogą ułatwiać przenoszenie kilku chorobotwórczych grzybów w tym gatunków pochodzenia glebowego.